‘Op m’n 17e kreeg ik pianoles van Fania Chapiro. Ik moest een stuk uit Bartóks Microkosmos instuderen dat was genoteerd in vier mollen voor de linkerhand en drie kruizen voor de rechterhand. Ik heb deze toonsoortaanduiding niet opgemerkt en oefende met alleen maar verkeerde noten. Ik dacht het prima klonk. Later veranderde ik de noten in de muziek van anderen –vooral hoog gerespecteerde collega’s. Rommelen met de muziek van anderen is uitstekend, want muziek is het domein van de vrijheid en die moet misbruikt worden waar dat maar mogelijk is.’
Aldus Martijn Padding, één van de meest aansprekende en productiefste componisten die Nederland op dit moment rijk is. Padding schrijft muziek voor theater, dans en andere multidisciplinaire projecten maar ook voor het concertpodium en de opera. Zijn veelzijdigheid komt ook tot uitdrukking in de stilistische vrijheid die hij progageert: zijn esthetiek sluit elke vorm van hiërarchie tussen modernisme, popcultuur of historische dogma’s uit. Voor Padding is elke muziek eenvoudigweg muziek; als componist kan hij putten uit een eindeloos spectrum van stijlen, vormen en culturen. Misschien wel zijn meest typische uitspraak is dat echte vernieuwing in kunst tot stand komt door toeval en fouten.
Martijn Padding studeerde compositie bij Louis Andriessen, de grand maitre van de Nederlandse muziekwereld. Aanvankelijk was ook zijn stijl te scharen onder wat wel ‘De Haagse School’ wordt genoemd met hoekige muziek, waarin ritmische gedrevenheid even belangrijk is dan harmonische taal. Meer en meer ontwikkelde Padding een eigen stijl, waarin ‘Haagse’ elementen nog steeds een rol vervullen, maar die verder juist wordt gekarakteriseerd door extreme veelzijdigheid. Zijn muziek handelt over een breed spectrum van onderwerpen en personages, waarvan in elk geval Schönberg, Mahler en de atypische jazzpianist en –componist Thelonious Monk moeten worden genoemd. Naast zijn werk als componist, doceert Padding aan het Haags Conservatorium.
Het First Harmonium Concerto –speciaal gecomponeerd voor Dirk Luijmes en Orkest ‘de ereprijs’ is een uniek stuk: het is het enige concert voor harmonium ter wereld. Dat is niet zo verwonderlijk: het harmonium is geen instrument dat zich erg goed leent voor virtuositeit. Het instrument –ook wel misprijzend ‘pomporgel’ genoemd- kent een lange geschiedenis als begeleidingsinstrument: het heeft menig psalmgezang op de zondagochtend van akkoorden voorzien. Martijn Padding stoort zich geenzins aan de associaties die het instrument oproept: het concert is een écht concert waarin het harmonium de rol van solist met verve vervult.
Padding laat het harmonium klinken als een Zuid-Amerikaanse accordeon of bandoneon. In het stuk komen de ‘Haagse’ kant van Padding en zijn meer theatrale kant bij elkaar. Op zich is het harmonium al een theatraal instrument, dat de melancholie van kerkdiensten, kermis, circus en draaiorgel in zich draagt. Dit effect wordt nog versterkt door de gebruikte samples van allerlei percussieve geluidjes en scheidsrechterfluitjes in ‘general midi’: goedkope nepgeluiden die op alle computers beschikbaar zijn. De slagwerker heeft een bijzondere rol: met incidenteel gerochel en gegrom –een typisch stijlmiddel van Padding dat hij ook in zijn Ballade hanteert- levert hij een commentaar op de pracht van de klanken om hem heen door het muzikale betoog van het harmonium van ‘andere lucht’ te voorzien. Het uitermate subtiel georkestreerde stuk maakt duidelijk welk vakmanschap Padding bezit: gemakkelijk beweegt het stuk zich door passages met een minimale inslag, complexe hoketus-achtige bewegingen en een allesoverheersende, rijke atmosfeer.
Stijlelementen uit verschillende muziekstijlen –van pop tot abstracte gecomponeerde muziek- staan broederlijk naast elkaar in dit stuk waarin de puls van de muziek de beweging domineert. Poëtische passages woren plots afgekapt in briljante ‘breaks’. Zo nu en dan lijkt de niet aflatende stroom op de playerpiano stukken van Conlon Nancarrow. Wat wellicht de grootste verrassing is van het First Harmonium Concerto –en van Paddings muziek in het algemeen- is dat complexiteit, inspiratie en kwaliteit zijn verbonden met een helaas al te weinig gangbaar begrip in veel hedendaagse muziek: welluidendheid.

Advertenties

0 Responses to “Martijn Padding – First Harmonium Concerto (2008)”



  1. Geef een reactie

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s




Geerts Twitter

Deze site


%d bloggers liken dit: